Een COPD-dieet: symptomen verbeteren door wat u eet

Informatie voor patiënten met COPD en hun verzorgers

Deze informatie is afkomstig van toonaangevende COPD-gezondheids- en belangenbehartigingsorganisaties. Dit is algemene informatie en mag niet worden opgevat als medisch advies. Raadpleeg uw behandelend arts als u specifieke vragen heeft over uw COPD of algemene gezondheid.

De meeste mensen met chronische obstructieve longziekte (COPD) en emfyseem weten wat lichaamsbeweging en luchtkwaliteit zijn en hoe dit kan helpen hun symptomen onder controle te houden. Uw COPD-dieet kan u echter ook helpen om u beter te voelen.

Lichaamsbeweging helpt het lichaam zuurstof efficiënter te gebruiken. Een gezond dieet kan helpen uw kwaliteit van leven te verbeteren door de ernst van sommige symptomen te verminderen en het gemakkelijker te maken om te ademen.^1,2

Hoe voeding COPD helpt^1,2

Uw lichaam produceert kooldioxide als afvalproduct na het metaboliseren van het voedsel dat u eet en de zuurstof die u inademt. Bij COPD-patiënten komt kooldioxide vast te zitten in de longen en veroorzaakt kortademigheid.

Sommige voedingsmiddelen produceren meer kooldioxide dan andere, dus het eten van voedsel dat minder kooldioxide produceert zal COPD-patiënten helpen om minder last te hebben van kortademigheid en vermoeidheid.

Uw dieet heeft ook een aanzienlijk effect op uw gewicht. COPD brengt risico's met zich mee voor zowel te lichte als te zware patiënten. Als u te zwaar bent, moeten uw hart en longen harder werken, waardoor ademhalen moeilijker wordt. Als u te zwaar bent en COPD heeft, moeten uw longen harder werken om u te laten ademen.

Als u te licht bent, bent u vatbaarder voor infecties, waaronder infecties van de longen. Als uw longen geïnfecteerd raken, kan de progressie van uw ziekte verergeren.

Praat met uw arts over uw streefgewicht en enkele strategieën om u te helpen dat doel te bereiken en/of te behouden.

Wat te eten als u COPD heeft^1-3

Sommige patiënten met COPD/emfyseem ervaren kortademigheid tijdens het eten.^1-3 Hier volgen enkele handige tips voor etenstijd.

Een gezond dieet bestaat niet uit slechts één voedingsmiddel of één soort voedsel, maar uit een uitgebalanceerde verscheidenheid aan verschillende soorten en categorieën voedsel.

Complexe koolhydraten. Koolhydraten zijn een noodzakelijk onderdeel van elk dieet, maar de gezondste koolhydraten zijn complexe koolhydraten. Complexe koolhydraten helpen om een stabiele bloedsuikerspiegel te behouden, omdat ze veel vezels bevatten.

Voorbeelden van voedingsmiddelen die complexe koolhydraten bevatten, zijn onder meer:

• Vers fruit en zetmeelrijke groenten
• Volkoren granen
• Volkorenbrood en pasta
• Bonen en linzen

Voorbeelden van vezelrijke voedingsmiddelen:

• Bonen en linzen
• Groenten en fruit
• Noten en zaden
• Volle granen, zoals haver

Als het doel is om aan te komen, eet dan een verscheidenheid aan complexe koolhydraten en gezonde bronnen van vet en eiwit.

Als het doel is om af te vallen, kan het vervangen van geraffineerde (enkelvoudige) koolhydraten door complexe koolhydraten, eiwitten en gezonde vetten gewichtsverlies bevorderen.

Eiwit. 

Eet twee keer per dag een goede bron van eiwitten om sterke ademhalingsspieren te behouden. Goede eiwitkeuzes zijn onder meer:

• Melk
• Eieren
• Kaas
• Vlees en gevogelte
• Vis
• Noten en zaden
• Peulvruchten
• Tofu

Als het doel is om af te vallen, kies dan voor vetarme eiwitbronnen (mager vlees en magere zuivelproducten).

Als het doel is om aan te komen, kies dan eiwitten met een hoger vetgehalte (volle melk en yoghurt).

Verse producten. 

Vers fruit en verse groenten bevatten essentiële vitamines, mineralen en vezels, die uw lichaam helpen gezond te blijven. Niet-zetmeelrijke groenten (alle behalve erwten, aardappelen en maïs) zijn goed voor alle diëten omdat ze weinig koolhydraten bevatten.

Vetten.

Eet enkelvoudig en meervoudig onverzadigde vetten, die geen cholesterol bevatten. Voorbeelden van onverzadigde vetten zijn:

• Koolzaad
• Saffloer
• Maïsoliën

Kaliumrijk voedsel.

Eet kaliumrijke voedingsmiddelen, wat belangrijk is voor de longfunctie. Een kaliumtekort kan ademhalingsproblemen veroorzaken. Voedingsmiddelen met een hoog kaliumgehalte zijn:

• Avocado’s
• Donkere bladgroenten
• Tomaten
• Asperges
• Bieten
• Aardappels
• Bananen
• Sinaasappels

Wat te vermijden^1,3

Het is het beste om voedingsmiddelen te vermijden die gasvorming en een opgeblazen gevoel veroorzaken of die weinig voedingswaarde hebben. Iedereen is anders, dus er kunnen hieronder enkele voedingsmiddelen staan waar u geen last van heeft, maar als dat wel het geval is, moet u uw inname ervan beperken.

Zout. 

Het eten van te veel zout zorgt voor het vasthouden van water, wat uw vermogen om te ademen kan beïnvloeden. Gebruik in plaats van zout ongezouten kruiden en specerijen om smaak aan het eten toe te voegen. En vergeet niet de etiketten te controleren van het voedsel dat u koopt, want de meeste natriuminname komt van wat er al in het voedsel zit, niet van wat u toevoegt.

Sommige vruchten kunnen bij mensen een opgeblazen gevoel en gasvorming veroorzaken vanwege hun fermenteerbare koolhydraten; voorbeelden zijn appels, steenvruchten zoals perziken en abrikozen, en meloenen. Het eten van deze vruchten kan bij mensen met COPD leiden tot ademhalingsproblemen. U kunt deze fermenteerbare vruchten vervangen door minder fermenteerbaar fruit, zoals bessen, ananas en druiven.

Van sommige groenten en peulvruchten is bekend dat ze een opgeblazen gevoel en gasvorming veroorzaken. Voorbeelden van groenten die gasvorming of een opgeblazen gevoel kunnen veroorzaken zijn:

• Bonen
• Spruitjes
• Kool
• Bloemkool
• Maïs
• Prei
• Bepaalde linzen
• Uien
• Erwten

Gefrituurd voedsel.

Voedsel dat gebakken, gefrituurd of vettig is, kan gasvorming en een opgeblazen gevoel veroorzaken, evenals sommige sterk gekruide voedingsmiddelen. Vermijd deze voedingsmiddelen indien mogelijk.

Een COPD-dieet kan helpen bij het verbeteren van uw COPD-symptomen. Het is echter een progressieve ziekte en er is geen genezing. Als het beheersen van uw COPD met dieet, lichaamsbeweging en medicatie niet voldoende lijkt te zijn, neem dan contact op met uw arts over uw behandelingsopties.

EMEA-NL-1176-v1

Literatuur:

1. Janchote, Clair. “COPD Diet: 5 Expert Tips on What to Eat.” Healthline, Healthline Media, 11 Feb. 2019, www.healthline.com/health/copd/diet-nutrition.
2. “Nutrition and COPD.” American Lung Association, www.lung.org/lung-health-diseases/lung-disease-lookup/copd/living-with-copd/nutrition.
3. Morales-Brown, Louise. “COPD Diet: Foods to Eat, Foods to Avoid, and Diet Plan.” Medical News Today, MediLexicon International, 13 July 2020, www.medicalnewstoday.com/articles/copd-diet.
4. “21 Foods That Trigger Mucus Production: Lung Health Institute.” Lung Health Instititute, 26 Dec. 2017, lunginstitute.com/blog/21-foods-trigger-mucus-production-21-foods-reduce/